آیا متون یهودستیزانه در قرآن یا سنت و احادیث اسلامی وجود دارند؟
آیا متون یهودستیزانه در قرآن یا سنت و احادیث اسلامی وجود دارند؟
بله، در قرآن و نیز در بخشی از سنت و احادیث اسلامی، متنهایی وجود دارد که میتوانند؛ و در تاریخ بارها چنین شدهاند؛ برای تحقیر، تبعیض یا دشمنی با یهودیان به کار روند. بااینحال، لازم است میان انتقاد از گروههایی معین در یک زمینه تاریخی و تعمیم آن به تمام یهودیانِ همه زمانها فرق بگذاریم. مشکل اصلی آنجاست که این تعمیم در تفسیر و تبلیغ دینی رخ داده است.
– نمونههایی از قرآن
۱. توصیف یهودیان و مشرکان بهعنوان سختترین دشمنان مؤمنان
قرآن میگوید: «قطعاً یهودیان و مشرکان را سختترین مردم در دشمنی با مؤمنان خواهی یافت». این عبارت، در صورت خواندن فراگیر و بدون محدودیت تاریخی، یهودیان را بهعنوان یک گروه دینی و قومی دشمن مؤمنان معرفی میکند و زمینه ذهنیت خصمانه را پدید میآورد.
سوره مائده، آیه ۸۲
۲. داستان تبدیل شدن گروهی به میمون و خوک
در چند موضع، از کسانی از بنیاسرائیل سخن گفته میشود که به سبب نافرمانی، به میمون یا خوک تبدیل شدند. هرچند مفسران گاه آن را مربوط به گروهی خاص و واقعهای مشخص دانستهاند، این تصویر در طول تاریخ برای توهین به یهودیان بهکار رفته است.
سوره بقره، آیه ۶۵؛ سوره مائده، آیه ۶۰؛ سوره اعراف، آیه ۱۶۶
۳. نسبت پیمانشکنی و تحریف کلام خدا
قرآن بارها برخی از بنیاسرائیل را به پیمانشکنی، کتمان حقیقت، تحریف کلمات و نافرمانی متهم میکند. این آیات، وقتی به تمام یهودیان تعمیم داده شوند، کلیشهای از یهودیِ فریبکار یا غیرقابلاعتماد میسازند.
سوره بقره، آیات ۷۵ و ۱۰۰؛ سوره مائده، آیه ۱۳
۴. فرمان جنگ با اهل کتاب تا پرداخت جزیه
این آیه یهودیان و مسیحیان را در شمار «اهل کتاب» قرار میدهد و فرمان میدهد با کسانی از آنان که تسلیم حاکمیت اسلامی نیستند جنگ شود تا با حالت فرودستی جزیه بپردازند. این متن، پایهای مهم برای جایگاه نابرابر حقوقی یهودیان و مسیحیان در بسیاری از حکومتهای اسلامی بوده است.
سوره توبه، آیه ۲۹
– نمونههایی از احادیث
۱. حدیث جنگ آخرالزمانی با یهودیان
در صحیح مسلم روایتی آمده است که بر اساس آن، پیش از قیامت، مسلمانان با یهودیان خواهند جنگید و حتی سنگ و درخت به مسلمان خبر میدهند که یهودی پشت آنان پنهان شده است. این روایت آشکارا قابلیت تحریک خشونت علیه یهودیان دارد و گروههای افراطی نیز از آن سوءاستفاده کردهاند.
صحیح مسلم، کتاب الفتن و اشراط الساعة، حدیث ۲۹۲۲
۲. حدیث نسبت دادن فریب و حیله به یهودیان
در برخی روایتها، یهودیان در پیوند با حیلهگری، دشمنی با محمد، یا کوشش برای آسیب رساندن به او توصیف میشوند. بخشی از این گزارشها به درگیریهای واقعی میان محمد و بعضی قبایل یهودی مدینه مربوط است؛ اما وقتی این روایتها بهصورت هویت جمعی خوانده شوند، همه یهودیان را دشمن و حیلهگر جلوه میدهند.
۳. روایتهای مربوط به اخراج و مجازات قبایل یهودی مدینه
سیرهها و مجموعههای حدیثی ماجراهای بنیقینقاع، بنینضیر و بنیقریظه را نقل میکنند. در این روایتها، مخالفت برخی قبایل با محمد بهتدریج به تصویری منفی از یهودیان تبدیل میشود. بهویژه داستان بنیقریظه، که به کشته شدن مردان آن قبیله و اسارت زنان و کودکان انجامید، در حافظه اسلامی نقشی مهم داشته است.
– اما آیا قرآن فقط نگاه منفی دارد؟
خیر؛ در قرآن آیاتی نیز هست که همه یهودیان را یکسان نمیداند و از گروهی از اهل کتاب که راستکردارند سخن میگوید. برای نمونه، سوره آلعمران، آیه ۱۱۳ میگوید اهل کتاب همه یکسان نیستند. همچنین سوره بقره، آیه ۶۲ از پاداش کسانی سخن میگوید که به خدا و روز واپسین ایمان داشته و عمل صالح انجام دهند.
– جمعبندی:
وجود این آیات و احادیث انکارشدنی نیست. برخی از آنها به نزاعهای مشخص قرن هفتم مربوطاند، اما زبان کلی و کاربرد تاریخیشان بارها به یهودستیزی دینی انجامیده است. بنابراین درست نیست که گفته شود یهودستیزی اسلامی هیچ ارتباطی با متون اسلامی ندارد؛ ولی همچنین نادرست است که هر مسلمان یا هر خوانش اسلامی را ذاتاً یهودستیز بدانیم.
از دیدگاه حقیقت مسیحی، یهودیان نیز همچون همه انسانها نیازمند نجاتی هستند که تنها در عیسی مسیح یافت میشود؛ اما هیچ اختلاف الاهیاتیای مجوز نفرت قومی، تحقیر، دروغ یا خشونت نیست. عیسی مسیح خود از قوم یهود بود و رسولان نخستین او نیز یهودی بودند.
برگرفته از هوش مصنوعی وبسایت پرپاسخ: kairoschat.ai
دریافت لینک کوتاه این نوشته:
|
کپی شد! |
