گایوس پلینیوس کایکیلیوس سکوندوس معروف به پلینی جوان‌تر و نخستین شواهد تاریخی درباره عیسی

گایوس پلینیوس کایکیلیوس سکوندوس (پلینی جوان‌تر) و نخستین شواهد تاریخی درباره عیسی

گایوس پلینیوس کایکیلیوس سکوندوس که معمولاً با نام پلینی جوان‌تر شناخته می‌شود، نویسنده، وکیل و مقام رومی بود که حدود سال‌های ۶۱ یا ۶۲ میلادی زاده شد و احتمالاً حدود سال ۱۱۳ میلادی درگذشت. او در حدود سال‌های ۱۱۱ تا ۱۱۳ میلادی فرماندار رومیِ ایالت بیتینیه و پونتوس، در شمال‌غرب آسیای صغیر بود.

مهم‌ترین نوشته او درباره مسیحیان، نامه‌ای است که حدود سال ۱۱۲ میلادی به امپراتور تراژان فرستاد. پلینی از تراژان می‌پرسد با کسانی که به مسیحی بودن متهم می‌شوند چگونه رفتار کند؛ زیرا آنان حاضر نبودند مسیح را انکار کنند یا برای خدایان رومی و تندیس امپراتور قربانی تقدیم کنند.

پلینی پس از بازجویی از مسیحیان چنین گزارش می‌کند که آنان:

– در روزی معین، پیش از طلوع آفتاب گرد هم می‌آمدند؛
– برای «مسیح» سرود می‌خواندند؛
– او را «چون خدا» می‌پرستیدند؛
– پیمان می‌بستند که مرتکب دزدی، فریب، زنا، خیانت و دروغ نشوند؛
– سپس با هم غذایی ساده و بی‌ضرر می‌خوردند.

این گزارش برای بررسی عیسای تاریخی بسیار مهم است.ظاهراً پلینی خودش عیسی را ندیده بود. شهادت او غیرمستقیم است: نشان می‌دهد که تنها چند دهه پس از قیام مسیح، مسیحیان در بخش‌های گوناگون امپراتوری روم حضور چشمگیری داشتند، مسیح را پرستش می‌کردند، و به سبب وفاداری به او حاضر بودند با فشار و مجازات روبه‌رو شوند.

پس نامه پلینی تأیید می‌کند که پرستش عیسی به‌عنوان خدا، اختراع دیرهنگام کلیسا نبوده است؛ بلکه واقعیتی شناخته‌شده در آغاز قرن دوم میلادی بود، حتی از نگاه یک مقام رومی که با ایمان مسیحی همدل نبود.

پژوهشی از خدمات پرپاسخ